Er is enige aandacht voor de gisteren gepubliceerde brochure De Staat van het Klimaat 2010. Een journalist van de Volkskrant belde me, wat terug te zien is hier. Hij was bij de presentatie geweest en vond het nogal een lauwe bijeenkomst. Er zaten ongeveer net zoveel mensen achter de tafel als in de zaal. Klimaat is niet meer zo hot, lijkt het. Het kan ook te maken hebben met de late aankondiging van de bijeenkomst door het PCCC.

Ik vond dit wel een interessante opmerking in het stuk:

Zijn collega Arnout Feijt van het KNMI zegt dat het PCCC het debat met het publiek open wil voeren. ‘We gaan in gesprek met onze critici. Al is het wel even wennen ondervraagd te worden door lekenexperts.’

Ik vermoed dat ze mij als zo’n lekenexpert zien. Ik begrijp hun gevoel. In mijn boek probeer ik echter duidelijk te maken dat er te weinig debat is tussen de echte experts. Onlangs was Roger Pielke sr. in Nederland en hij gaf een lezing in Wageningen. Ik attendeerde Leo Meyer van het PBL op deze lezing. Hij kwam, samen met Bart Strengers en ze stelden goede vragen. Maar waar waren de KNMI’ers? Pielke was de dagen daarna zelfs op het KNMI voor een externe review van het KNMI-onderzoek. Na mijn colloquium bij het KNMI had ik discussies met onder andere Bart van den Hurk en Wilco Hazeleger over het nut van regionale klimaatscenario’s. Ik had graag gezien dat ze publiekelijk met Pielke in debat waren gegaan over dit onderwerp.

Bespringen
Collega Maarten Keulemans van NWT Magazine (het blad waar ik jaren voor werkte) belde ook en schreef een stukje getiteld Klimaatclub bespringt NWT-journalist. Hij gaat in het stuk in op de discussie over klimaatgevoeligheid:

Belangrijkste discussiepunt is de vraag in hoeverre CO2 de aarde opwarmt. Het IPCC komt uit op een klimaatgevoeligheid van 2 tot 4,5°C: bij een verdubbeling van de hoeveelheid CO2zou de dampkring met 2 tot 4,5°C opwarmen. Maar Crok wijst op onderzoek dat een lagere opwarming suggereert: 0,5 tot 1°C.

‘Dat is omstreden’, erkent Crok. ‘Maar het is niet afkomstig van totale idioten. Het debat is nog in volle gang. Er is op dit moment maar anderhalf feit: de wereld is warmer geworden, en er is meer door menselijke activiteiten uitgestoten CO2 in de dampkring. Al het andere is bediscussieerbaar.’

Loopgraven
Ook Paul Luttikhuis van NRC was aanwezig gisteren bij de presentatie. Hij plaatste de titel De loopgraven worden verlaten boven zijn stuk. Hij kwam met enkele interessante observaties:

De staat van het klimaat, de jaarlijkse brochure van de Nederlandse kenniscentra op dit gebied, wordt steeds meer een staat van het klimaatdebat. Gisteren kreeg de nieuwe staatssecretaris Joop Atsma de lustrumuitgave, en hij was er heel blij mee. Al was het maar omdat de betrokken auteurs de klimaatsceptici nu veel serieuzer nemen dan vroeger. (…)

Voor Atsma is dat van groot belang. Hij zit met een gedoogpartner die niets moet hebben van ‘het geloof’ in de opwarming van de aarde. Dus hoewel Atsma gisteren nadrukkelijk zei dat hij ‘niet meegaat met de scepsis dat het allemaal wel mee zal vallen’, liet hij ruimte voor debat: er valt met hem te praten over wat je als mens kunt doen tegen klimaatverandering en ook over de mate waarin de mens ervoor verantwoordelijk is.

Trots herinnerde de staatssecretaris er gisteren aan dat hij nog maar net in functie was, toen hij al uitgebreid sprak met Marcel Crok, auteur van een boek met dezelfde titel als de brochure (maar dan zonder jaartal).

De dialoog met klimaatsceptici, waar Atsma op hoopt (‘we moeten elkaar niet vanuit de bunkers beschieten’, zei hij), is voorlopig vooral een poging om op de eenzijdigheid van de argumentatie van de sceptici te wijzen.

Transparantie
In mijn eerste reactie gisteren betreurde ik het dat de auteurs van de repliek op mijn boek hun namen er niet bij hadden gezet. Aanvankelijk werd mijn verzoek hiertoe afgewezen, maar vandaag hebben de auteurs alsnog de namen bekend gemaakt. Leo Meyer reageerde op deze blog als volgt:

Marcel – het maken van een analyse van delen van jouw boek is het eigen initiatief geweest van het PBL ( Leo Meyer en Bart Strengers). Er heeft geen bemoeienis plaatsgevonden vanuit de departementen. Voor de volledigheid hierbij de namen van de voor de analyse geraadpleegde deskundigen: van het ECN is dat: Bart Verheggen en van KNMI zijn dat: Rob van Dorland, Bram Bregman, Geertjan van Oldenborgh, en Albert Klein Tank. Deze namen zijn inmiddels ook toegevoegd aan de analyse op het Klimaatportaal. De verantwoordelijkheid voor de redactie van tekst ligt geheel bij het PBL.

Sportief dat ze alsnog de namen openbaar maken. De tekst op klimaatportaal luidt nu:

Hieronder treft u de visie aan van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) op die kritiek. Deze tekst is opgesteld door Leo Meyer en Bart Strengers van het PBL, die hiervoor deskundigen hebben geraadpleegd van het ECN (Bart Verheggen) en het KNMI (Rob van Dorland, Bram Bregman, Geert Jan van Oldenborgh en Albert Klein Tank).

Het gaat dus niet om de visie van het PCCC, maar om die van het PBL, waarbij input is gevraagd van een ECN’er en vier KNMI’ers. Meyer zegt verder dat mijn suggestie dat hun reactie door de politiek gevraagd was niet klopt en dat het initiatief is geweest van het PBL. Ik heb uitstekende ervaringen met Meyer de afgelopen maanden en geloof hem op zijn woord. Meyer en Strengers waren ook al aanwezig bij de presentatie van mijn boek wat het aannemelijk maakt dat ze in een vroeg stadium besloten hadden een serieuze blik op het boek te gaan werpen.

Positief
Hans Labohm besteedt vandaag op zijn blog De Dagelijkse Standaard ook aandacht aan de brochure. Hij is er gematigd positief over en ik deel die mening. De brochure is helder geschreven en staat vol met interessante wetenswaardigheden over klimaat en klimaatbeleid. Labohm:

Het rapport is helder geschreven en grotendeels goed toegankelijk voor een breed publiek. Het bevat een schat aan informatie – te veel om op te noemen. (…)

In vergelijking met voorgaande rapporten is de nieuwe publicatie een stuk minder alarmistisch en evenwichtiger. Maar het geloof in de menselijke broeikashypothese (AGW = Anthropogenic Global Warming) staat nog steeds fier overeind.